Limburg telt ruim 75.000 internationale werknemers. Zo’n 64.000 arbeidsmigranten en circa 11.000 kenniswerkers. Naar verwachting verdubbelt het aantal arbeidsmigranten de komende tien jaar, als gevolg van een afnemende Limburgse beroepsbevolking.

De meeste arbeidsmigranten zijn afkomstig uit Polen. Hun aanwezigheid neemt door de positieve economische ontwikkeling in eigen land, echter gestaag af. Daarentegen vinden steeds meer Roemenen, Bulgaren, Hongaren en Oekraïners hun weg naar de Limburgse arbeidsmarkt. Zij zijn vooral werkzaam in de sectoren logistiek, industrie, land- en tuinbouw, gezondheids- en welzijnszorg, bouw en horeca (restaurant/hotelkeuken).

Dat blijkt uit onderzoek van bureau Decisio in opdracht van de Stuurgroep Internationale Werknemers. Doel van het onderzoek is om nader inzicht te krijgen in de omvang en ontwikkeling van de doelgroep. Niet alleen vormen internationale werknemers een groeiende groep burgers in Limburg en leveren zij een grote bijdrage aan onze economie; tegelijkertijd staan gemeenten voor uitdagingen als het gaat om huisvesting en de leefbaarheid in wijken.

In Noord-Limburg is het aantal arbeidsmigranten het hoogst. Het is ook de belangrijkste woonregio voor die groep. Voor kenniswerkers is dit juist Zuid-Limburg. Ongeveer driekwart van de arbeidsmigranten woont korter dan drie jaar in Limburg. Een kwart blijft langer en vestigt zich hier dus min of meer permanent.

Geen verdringing

Arbeidsmigranten komen vooral naar Limburg als ze nodig zijn. ‘Van verdringing op de arbeidsmarkt is niet of nauwelijks sprake’, aldus de onderzoekers. ‘Temeer omdat werkgevers aangeven dat zij geen Nederlandse werknemers met de juiste vaardigheden, of helemaal geen Nederlandse werknemers kunnen vinden’.

De stroom arbeidsmigranten ademt als het ware mee met de arbeidsmarkt. In tijden van hoge werkloosheid, neemt het aantal af. In jaren met veel vacatures is er juist een hogere instroom. Eén op de zes internationale werknemers heeft een jaarinkomen tot 20.000. De grootste groep verdient tussen de 20.000 en 30.000 euro. Vijf procent, kenniswerkers met name, verdient meer dan 50.000 euro.

Rust

Uit een enquête blijkt dat men graag naar Limburg komt vanwege de ligging en het karakter van de regio. ‘Ze waarderen de rust ten opzichte van grootstedelijke regio’s als de Randstad; zowel de rustige omgeving als de vriendelijke inwoners. De ligging aan de grens met Duitsland en België wordt vaak genoemd als pluspunt, aangezien ze graag over de grens winkelen’.

In het onderzoek komt tevens een aantal aandachtspunten naar voren. Zo willen de internationale werknemers graag integreren, maar vinden ze dit lastig vanwege cultuurverschillen en de Nederlandse taal. Ook wordt regelmatig opgemerkt dat men zich niet altijd welkom voelt. Sommigen spreken zelfs van discriminatie in zowel de woonomgeving als op de werkvloer. Een praktisch probleem is dat lokale evenementen en borden op straat overwegend in het Nederlands zijn; hetgeen te koste gaat van de betrokkenheid bij de samenleving.

Huisvesting

Arbeidsmigranten wonen hoofdzakelijk gehuurd, kenniswerkers veelal in een koopwoning. Sinds de coronacrisis zijn de woon- en leefomstandigheden van arbeidsmigranten weer volop in het nieuws. Het probleem met de slechte huisvesting is volgens Mark Hendriks van de Taskforce Internationale Werknemers deels te wijten aan de wildgroei van uitzendbureaus. Inmiddels zo’n 12.000. „Vele proberen van huisvesting een handeltje te maken en rotzooien wat aan. Die uitwassen moeten stevig worden aangepakt.”

Als leider van het Aanjaagteam Bescherming Arbeidsmigranten adviseerde oud-SP-topman Emile Roemer minister Koolmees onlangs, om arbeidsmigranten te registeren en een eigen slaapkamer te geven. Het kabinet kende 50 miljoen euro toe voor betere huisvesting.

Volgens Mark Hendriks van de Taskforce worden momenteel alle plannen in Limburg geïnventariseerd. Met de meest kansrijke wordt geprobeerd om aanspraak te maken op de miljoenenpot. „We organiseren binnenkort bijeenkomsten om partijen bij elkaar te brengen. Dit met het oog op een snellere realisatie van adequate huisvesting voor arbeidsmigranten.”

Bron: De Limburger