Daria (32) uit Oekraïne is in 2022 met haar man en moeder naar Nederland gevlucht voor de oorlog.
Daria (32): “Thuis is de plek waar je samen bent met familie.”
Daria: “Mensen accepteren je, dan voel je dat je er echt bij hoort.”
Gevlucht uit Oekraïne naar Nederland
Daria is samen met haar man en haar moeder in 2022 naar Nederland gevlucht door de oorlog in Oekraïne. De rest van haar familie is nog steeds in Oekraïne, waar haar broer in het leger vecht voor de vrijheid van het land. Ze heeft gelukkig wel veel contact met haar familie in Oekraïne, maar dat maakt het gemis niet makkelijker. “Het voelt als een persoonlijke tragedie om mijn oma, oom en broer achter te moeten laten. Ik mis ze enorm en denk iedere dag aan ze, vooral omdat de situatie nog steeds gevaarlijk is.”
In Nederland werd Daria met haar familie opgevangen door vrijwilligers. “Ik weet haar naam nog, Anuschka. Ze was ontzettend vriendelijk en heeft ons geholpen met de basisdingen. Haar hulp betekende heel veel voor ons en ik zal dat nooit vergeten.” Haar eerste indruk van Nederland was orde. “Ik ben een jurist en keek daardoor gelijk naar hoe de samenleving georganiseerd is. Ik was verbaasd dat zo’n strak georganiseerd systeem daadwerkelijk zo goed werkt.” Na langere tijd in Nederland geleefd te hebben, is deze indruk niet veranderd. “Ik zie nog steeds hoe goed het systeem werkt. Wat me vooral opvalt, is hoe het bijdraagt aan de veiligheid. Mensen kunnen hier vertrouwen op de regels en dat creëert rust en stabiliteit.” Vanaf de eerste dag voelde ze zich dan ook veilig in Nederland. “Iedereen was vriendelijk, behulpzaam en glimlachte naar ons. Daardoor voelde ik meteen dat dit een veilige plek was.”
De zoektocht naar een veilig thuis
Emigreren was volgens Daria nooit de bedoeling geweest. “We woonden in een grote stad op ongeveer veertig kilometer van de Russische grens. Door de oorlog werd het daar te gevaarlijk om te blijven. We zijn niet vertrokken om een nieuw leven op te bouwen, maar om veiligheid te vinden.”
In eerste instantie ging Daria ervan uit dat ze maximaal een maand weg zouden zijn, maar nu wonen ze al vier jaar in Nederland. Gelukkig voelt ze zich wel ieder jaar steeds meer thuis. “Thuis is de plek waar je samen bent met je familie. Waar je je buren kent, een dagelijkse routine hebt en de kleine dingen van het leven kunt doen. Dat gevoel van vertrouwdheid maakt een plek tot een thuis.”
Het opbouwen van een nieuw leven was iets dat Daria nog nooit had meegemaakt. “Het zal me altijd bijblijven hoe ik mijn leven vanaf nul opnieuw moest beginnen. Dat had ik nooit eerder hoeven doen. Nu is het een vaardigheid geworden. Ik weet dat ik opnieuw kan beginnen wanneer dat nodig is.” Ze heeft vanaf het begin het gevoel gehad dat ze welkom is hier. “Je welkom voelen gebeurt doordat mensen je accepteren. Vanaf dag één was iedereen vriendelijk en lachten ze naar ons, je voelt dat je erbij hoort.” De Oekraïense cultuur draagt hieraan bij. “Gastvrijheid zit in onze cultuur. We vinden het fijn om mensen uit te nodigen voor koffie, thee of een maaltijd. We praten graag met mensen en helpen waar we kunnen.” Daria heeft het gevoel dat ze nu in twee landen thuis is. “Nederland is een thuis geworden, maar Oekraïne blijft mijn geboorteland. Tijdens deze vier jaar ben ik één keer terug geweest naar Oekraïne om mijn PhD af te ronden. Toen ik daar was, voelde ik hoeveel ik mijn land en mijn stad had gemist. Tegelijkertijd hoorde ik explosies en voelde ik de angst die daar nog steeds aanwezig is. Toen ik terugkwam in Nederland, realiseerde ik me dat een deel van mijn hart nog altijd in Oekraïne ligt. Dat is lastig.” Ze zal het leven dat ze in Oekraïne had altijd missen. “Maar ik weet ook dat dat leven niet meer bestaat zoals het was. Alles is veranderd.”
Veiligheid is voor Daria het belangrijkste. Dat heeft ze gevonden bij KaFra Housing. Ze woont met haar moeder en man in een mobile home. “Goede buren en mensen die bereid zijn te helpen zijn belangrijk. De medewerkers van KaFra Housing zijn altijd vriendelijk en toegankelijk. Je merkt dat ze echt willen helpen en maken tijd voor een gesprek. Daardoor voelt het bijna alsof je in gesprek bent met je vrienden. Of het nu gaat om een kapotte wasmachine of een andere praktische vraag, er wordt altijd snel gereageerd. Ze zijn er altijd voor je.” Ze woont in een omgeving waar veel Oekraïense lotgenoten wonen, waardoor het niet moeilijk was om contact te leggen met de buren. “Ik ken mijn buren, de kinderen spelen buiten en we begroeten elkaar dagelijks. Dat gevoel van verbondenheid maakt deze plek tot een thuis.” De privacy van een mobile home zorgt voor balans in haar hoofd. “We kunnen als gezin samen wonen zonder dat we een huis hoeven te delen met onbekenden. Dat geeft rust.”ba zich welkom in Nederland: de tweede keer dat hij naar Nederland kwam, werd hij door een winkelmedewerker in het Nederlands begroet. “Dat gaf me het gevoel dat ik niet beoordeeld werd op het feit dat ik een buitenlander ben. In een ander land voel je je toch snel een buitenstaander, vooral als je de taal niet spreekt. Wel ben ik bezig met Nederlands leren, maar het is een moeilijke taal en heel veel verder dan een simpel gesprek kom ik nu nog niet.” Zelf probeert hij mensen te behandelen als ieder ander, ongeacht welke afkomst. “Voor mij betekent welkom zijn dat je op gelijke manieren behandeld wordt. Dus ik doe dat ook als ik iemand voor het eerst ontmoet.”
Doelen bereiken en balans creëren
Toen ze naar Nederland kwam, had Daria drie doelen: een leven opbouwen, beter Engels en Nederlands spreken en het halen van haar PhD. Inmiddels zijn deze doelen behaald, al blijft de Nederlandse taal nog steeds een uitdaging. Toch houdt dit haar niet tegen om vooruit te kijken. “Het is eerlijk gezegd geen gemakkelijke taal, maar ik wil mijn Nederlands verder verbeteren dus ik volg taallessen. Daarna wil ik graag een administratieve functie vinden in Nederland en mijn carrière hier verder opbouwen. Deze functies vereisen vaak een goede basis in de Nederlandse taal, daarom is dit voorlopig mijn belangrijkste focus. Wanneer je in het Nederlands een praatje kunt maken met je buren, voel je je meer verbonden met de samenleving. Dan krijg je het gevoel dat je echt thuis bent.”
In het begin was het lastig om een balans te vinden om dit allemaal te bereiken. “Wat hier heeft geholpen, is de balans tussen werk en privéleven. Ik had daar al veel over gehoord voordat ik naar Nederland kwam, maar hier zag ik voor het eerst hoe goed het daadwerkelijk werkt. Ik probeer die balans nu zelf ook te bewaken.” De gemeente helpt bij het vinden van een juiste balans. “We kregen ondersteuning bij het leren van de taal, konden deelnemen aan vrijwilligersactiviteiten en kregen toegang tot cursussen. Dat heeft echt geholpen bij onze integratie.” Daria is vasthoudend om haar doelen te bereiken. “Ik blijf altijd kijken naar nieuwe mogelijkheden. Als er een kans voorbij komt die beter aansluit bij mijn toekomst, dan zal ik die zeker grijpen.”
Daria is jurist en is in Oekraïne gepromoveerd in rechtswetenschappen. “Ik schrijf wetenschappelijke artikelen, publiceer in academische tijdschriften en beoordeel artikelen voor een wetenschappelijk tijdschrift. Daarnaast geef ik vrijwillig juridisch advies aan Oekraïense mensen en bedrijven.” Het behalen van haar promotie is zonder twijfel haar grootste prestatie. “Onder normale omstandigheden is promoveren al moeilijk. Maar promoveren terwijl je moet vluchten naar een ander land en alles achter moet laten, was enorm zwaar. Mijn oorspronkelijke plan was om mijn promotie in drie jaar af te ronden. Uiteindelijk duurde het vier jaar. Slechts één jaar langer, maar het was een heel intens proces.”
Om hetzelfde werk in Nederland te mogen doen op dit niveau, zou ze wel opnieuw moeten beginnen met studeren. Ze is vastbesloten om deze driejarige studie te doen, mits ze besluit om permanent in Nederland te blijven. Daria wist vanaf jongs af aan al dat ze dit werk wilde doen. “Recht is altijd mijn passie geweest. Ik houd van structuur, regels en juridische vraagstukken. Al van jongs af aan wist ik dat ik jurist wilde worden. Mijn grootvader was ook jurist en misschien heeft dat mij geïnspireerd.” Er is ruimte voor persoonlijke ontwikkeling en daar geniet ze van. “Ik vind het leuk om moeilijke uitdagingen aan te gaan en daarna het resultaat te zien. Dat geeft voldoening en energie.” Haar vrije tijd spendeert ze het liefste met haar familie. “We bezoeken musea, gaan naar andere steden, kijken films of maken foto’s. Familie is voor mij het belangrijkste wat er is.” Daarnaast schildert ze graag en heeft ze veel planten in haar huis die ze verzorgt. “Dat geeft me rust.”
De toekomst
Hoe ze de toekomst ziet, hangt af van het land waar ze in woont. “Mijn grootste droom is vrede in Oekraïne. Ik denk dat iedere Oekraïner hetzelfde antwoord zou geven. Mijn grootste wens is dat mijn familie en mijn land in vrede kunnen leven.”
De steun van haar familie in alles wat ze doet, geeft haar kracht om hierin te geloven. “Ik weet dat ik de oorlog niet kan stoppen, maar ik kan wel mijn eigen leven opbouwen en mijn familie en land blijven ondersteunen waar mogelijk.” Als we dan ook haar vragen waar ze zichzelf over vijf jaar ziet, vindt ze het lastig om te antwoorden. “Als ik terugkeer naar Oekraïne, hoop ik weer als jurist te werken. Als ik in Nederland blijf, zie ik mezelf in een administratieve functie, samen met mijn familie, terwijl ik probeer het beste uit het leven te halen.” Daria hoopt haar gezin in de verdere toekomst groter te mogen worden.
“Ik heb moeten leren om op hetzelfde moment sterk en flexibel te zijn. Het moeilijkste was het zetten van de eerste stap.” Na het zetten van die eerste stap, is ze nooit meer gestopt. Ze wil iedereen dan ook aansporen om gewoon te beginnen, welk doel je ook voor ogen hebt. “Blijf herhalen, ook wanneer je je verdrietig of onzeker voelt. Sta op en doe iets voor je toekomst.” Daria hoopt dat mensen zoals haar gezien zullen worden als personen met eigen dromen, talenten, ervaringen en een eigen verhaal. “Ik denk dat we samen kunnen bijdragen aan een betere en veilige wereld. Wees goed voor elkaar. Dat maakt uiteindelijk het grootste verschil.”